ΟΜΙΛΙΑ
ΤΗΣ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΥ ΤΗΣ Α.Δ.Ε.Δ.Υ.
ΠΑΝΟΥΤΣΑΚΟΥ ΒΕΤΑΣ
ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΣΤΗ ΒΟΥΛΗ
στην κοινή συνεδρίαση Δ.Ε. Δημόσιας Διοίκησης και Δ.Ε. Οικονομικών Υποθέσεων
23 Μαρτίου 2026
ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ
του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης και Υπουργού Επικρατείας «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη»
Κύριε Πρόεδρε,
Το νομοσχέδιο παρουσιάζει μια εικονική πραγματικότητα για τις δημόσιες υπηρεσίες, επομένως και για τους πολίτες…. με στελεχωμένες και εξοπλισμένες υπηρεσίες, με πληροφοριακά συστήματα και ψηφιοποιημένες διαδικασίες…, ενώ η πραγματικότητα είναι πως αξιοποιείται η τεράστια υποστελέχωση των υπηρεσιών για εκχωρήσεις και ιδιωτικοποιήσεις κι άλλων αρμοδιοτήτων, για μεταφορά πρόσθετων βαρών στους πολίτες και ευθυνών στους υπαλλήλους, που καλούνται να λειτουργούν σε καθεστώς πειθαναγκασμού, υπό το βάρος των πάμπολλων πειθαρχικών απειλών.
Και μόνο το άρθρο 5 όποιος διαβάσει θα αναρωτηθεί που γίνονται αυτά…, που «Στον ενδιαφερόμενο χορηγείται μοναδικός κωδικός ή άλλο πρόσφορο ηλεκτρονικό μέσο, το οποίο του παρέχει προσωποποιημένη πρόσβαση στο κεντρικό σημείο τήρησης ιστορικού των υποθέσεών του, όπου μπορεί να παρακολουθεί την πορεία της υπόθεσης προς διεκπεραίωση σε κάθε στάδιο αυτής. Τα στοιχεία, στα οποία έχει πρόσβαση ο ενδιαφερόμενος, περιλαμβάνουν τουλάχιστον τα εξής: α) την πληροφορία ότι ο φάκελός του κατατέθηκε με πλήρη δικαιολογητικά, β) το διαδικαστικό στάδιο της υπόθεσης, γ) τον εκτιμώμενο χρόνο διεκπεραίωσής της, δ) την υπηρεσιακή μονάδα που είναι αρμόδια για τη διεκπεραίωση της υπόθεσης, και ε) στοιχεία επικοινωνίας, τηλεφωνικό αριθμό και ηλεκτρονική διεύθυνση, μέσω των οποίων ο ενδιαφερόμενος μπορεί να επικοινωνεί με την υπηρεσιακή μονάδα που χειρίζεται την υπόθεση στο αντίστοιχο στάδιο..»
Αναρωτιόμαστε γιατί φέρνετε πρώτα το κάρο…
Γιατί δεν προχωράτε πρώτα σε πλήρη και ουσιαστική ψηφοποίηση αρχείων και διαδικασιών στους φορείς του δημοσίου, γιατί δεν προχωράτε την περιβόητη διαλειτουργικότητα και μετά να μας παρουσιάσετε τέτοιες αλλαγές και ρυθμίσεις….
Εκτός κι αν είναι θεωρεί η κυβέρνηση ψηφιοποίηση τη μετατροπή σε pdf του ασφαλιστικού βίου επικουρικής ασφάλισης και άλλα τραγελαφικά.
Σήμερα εκτός ίσως από την ΑΑΔΕ, είναι μετρημένες στα δάχτυλα οι εξαιρέσεις που σε ψηφιοποιημένες διαδικασίες τα πληροφοριακά συστήματα υπηρεσιών δίνουν στον πολίτη έστω και μόνο τον αριθμό πρωτοκόλλου για το αίτημά του.
Ούτε βασικά πληροφοριακά συστήματα δεν επικοινωνούν μεταξύ τους….
Καταθέτει ένας πολίτης ψηφιακά το αίτημά του και η υπηρεσία πρέπει να το κατεβάσει, να το σκανάρει και να το ανεβάσει στην πλατφόρμα της ηλεκτρονικής πρωτοκόλλησης και διακίνησης. Αφήστε που σε κάποιες περιπτώσεις ο πολίτης που θα επιλέξει την ψηφιακή «εξυπηρέτηση» μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπος με διάφορα ζητήματα πχ σε όποιον καταθέτει ψηφιακά ή μέσω ΚΕΠ αίτημα ανανέωσης άδειας οδήγησης, δεν του χορηγείται σχετική βεβαίωση ώστε να μπορεί να οδηγεί μέχρι να του εκδοθεί η νέα άδεια.
Στις Δ/νσεις Ανάπτυξης των Περιφερειών ο υπάλληλος καλείται να βγάλει άκρη με 7 πλατφόρμες, στον ΕΦΚΑ με ….
Και επειδή δεν έχετε εξασφαλίσει τη διαλειτουργικότητα, επιλέγετε τη μέθοδο των ΥΔ, (άρθρο 3) αφήνοντας ορθάνοιχτη την πόρτα για ψευδείς δηλώσεις, με ευθύνη ελέγχου στους υπαλλήλους των υποστελεχωμένων υπηρεσιών.
Αυτή η μέθοδος είναι ευρέως διαδεδομένη…. Μεταφορά ευθύνης στους υπαλλήλους σε υποστελεχωμένες υπηρεσίες, με τη δαμόκλειο σπάθη τέλεσης πειθαρχικού παραπτώματος, αν δεν εκδώσει τη διοικητική πράξη…
Δεν μπορεί βεβαίως να μην αναφέρουμε ότι η λογική των ΥΔ και των εκ των υστέρων ελέγχων, είναι η ίδια λογική (των λεγόμενων «γνωστοποιήσεων») που εφαρμόζεται στις επιχειρήσεις κλπ, που είχαμε τη ΒΙΟΛΑΝΤΑ, τον ΟΠΕΚΕΠΕ κλπ.
Η ίδια η διάταξη αναγνωρίζει ότι η Διοίκηση μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπη με ανακριβείς υπεύθυνες δηλώσεις, γι’ αυτό και προβλέπει ότι «η αρμόδια υπηρεσία ελέγχει την ακρίβεια της υπεύθυνης δήλωσης το αργότερο ενός (3) μηνών». Δηλαδή, θα υπάρχουν μια σειρά πράξεις της Διοίκησης που θα ισχύουν για μεγάλο διάστημα υπό αίρεση, δημιουργώντας μια τεράστια αβεβαιότητα και ανασφάλεια για το τι ισχύει. Επιπλέον, τι γίνεται στην περίπτωση που η υπηρεσία, λόγω υπερφόρτωσης με τέτοιες υπεύθυνες δηλώσεις σε συνδυασμό με τα τεράστια προβλήματα υποστελέχωσης, για τα οποία υπεύθυνη είναι η κυβέρνηση, δεν ελέγξει την ακρίβεια της υ.δ. εντός του ανωτέρω διαστήματος και διαπιστωθεί η ανακρίβειά της 4 ή 5 μήνες αργότερα. Θα ανακληθεί τότε η πράξη που έχει εκδοθεί; Και τι θα γίνει που η υπόθεση αυτή αφορά κάποια απάτη; Η κυβέρνηση θα μετακυλήσει πάλι την ευθύνη στους δημοσίους υπαλλήλους κατά την προσφιλή της τακτική, για ευθύνες που έχει η ίδια;
Με το άρθρο 4, με το οποίο διαφωνούμε διευρύνεται η «Σύμπραξη της Διοίκησης με πιστοποιημένους επαγγελματίες», θεωρώντας επιτυχημένη την εφαρμογή της στον ΕΦΚΑ!!!
Όποιος όμως δει την υπόθεση πιστοποιημένων δικηγόρων και λογιστών στον ΕΦΚΑ βλέπει:
επιβάρυνση του ασφαλισμένου, αφού πληρώνει και πολλές φορές αδρά, για μια υπηρεσία, που όφειλε το κράτος να την εξασφαλίσει
επιβάρυνση της υπηρεσίας, αφού οι υπάλληλοι και ασχολούνται να τους χορηγήσουν τα αναγκαία στοιχεία από τα αρχεία του φορέα για την εκτέλεση του έργου τους και πάλι θα ασχοληθούν, θα ελέγξουν τα δεδομένα προκειμένου να εκδώσουν τις διοικητικές πράξεις με βάση τις βεβαιώσεις, εκθέσεις, σχέδια αποφάσεων ή άλλα έγγραφα πιστοποιημένων επαγγελματιών.
Είμαστε λοιπόν αντίθετοι και σε αυτή τη μέθοδο ιδιωτικοποίησης αρμοδιοτήτων, που επιλέγετε, που οι πολίτες πρέπει να πληρώνουν και να ξαναπληρώνουν για να εξυπηρετηθούν, αντί να στελεχώσετε πλήρως τις υπηρεσίες.
Και βέβαια ποιος μπορεί να ισχυριστεί ότι ο έλεγχος του 5% δειγματοληπτικού ελέγχου αρκεί…
Στο άρθρο 8 για τη «Συμμόρφωση με δικαστικές αποφάσεις» , αναρωτιόμαστε αν θα υπάρξει συμμόρφωση και του Υπουργού Υγείας με τις αποφάσεις του ΣΤΕ για το μισθολόγιο των νοσοκομειακών γιατρών;
Διαφωνούμε με το Άρθρο 10 «Ενιαία εφαρμογή νομοθεσίας επί ενδικοφανών προσφυγών», όπου καταργούνται οι τοπικές επιτροπές.
Η ρύθμιση αυτή δημιουργεί νέα εμπόδια στους πολίτες στην προσπάθεια να βρουν το δίκιο τους στις διάφορες υποθέσεις τους με το Δημόσιο. Υποχρεώνεται ο πολίτης από οποιαδήποτε γωνιά της Ελλάδας, από τη Φλώρινα, την Κρήτη, τον Έβρο, να καταθέσει την προσφυγή του στην έδρα του φορέα στην Αθήνα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιων επιτροπών είναι οι Τοπικές Επιτροπές του ΕΦΚΑ. Σε αυτές τις 120 επιτροπές εξετάζονται πολύ σοβαρές ενστάσεις σχετικά με το χρόνο υπολογισμού σύνταξης, αναγνώριση ενσήμων, αναρρωτικές άδειες, παροχές ασφαλισμένων με αναπηρία, κλπ. Είναι αυτονόητο ότι εάν όλα αυτά τα ζητήματα συγκεντρωθούν σε ένα ενιαίο όργανο, αυτονόητα θα υπάρχει τέτοια υπερφόρτωση και υπερσυγκέντρωση, που είτε η εξέταση αυτών των ενστάσεων θα καθυστερεί δραματικά είτε θα γίνεται αυτοματοποιημένα χωρίς ουσιαστικό έλεγχο. Όσο για τη δυνατότητα της τηλεδιάσκεψης, η κυβέρνηση επικαλείται τις τηλεδιασκέψεις δια πάσα νόσο. Όμως δεν μας εξηγεί πώς θα εξεταστούν τόσο σοβαρά θέματα με μια απλή τηλεδιάσκεψη, ή γιατί θα πρέπει πολίτες συνταξιούχοι, υπερήλικες, κλπ. θα πρέπει να είναι υποχρεωμένοι να είναι εξοικειωμένοι με αυτές τις τεχνολογίες.
Σύμφωνα με το νομοσχέδιο η σύνθεση των νέων επιτροπών θα καθοριστεί με αποφάσεις των οργάνων διοίκησης. Επομένως, είναι αβέβαιο εάν θα διατηρηθεί η υποχρέωση συμμετοχής εκπροσώπων φορέων, στις επιτροπές του ΕΦΚΑ 1 εκπροσώπου των εργαζομένων (ΓΣΕΕ) και 1 εκπροσώπου των εργοδοτών, όπως ισχύει σήμερα.
Και ενώ βέβαια παντού τίθενται προθεσμίες και πειθαρχικά παραπτώματα, εδώ για την εξέταση των προσφυγών δεν προβλέπονται προθεσμίες…
Μας προκαλεί εντύπωση που από το Άρθρο 11 αφαιρέσατε τις περιπτώσεις «ατυχημάτων κατά την υπηρεσία», ενώ ήταν στη διαβούλευση, δηλ. εξαιρέσατε όλες τις περιπτώσεις «κατά ή ένεκα» των εργατικών ατυχημάτων.
Και βέβαια δεν μπορεί να μην σχολιάσουμε ότι ενώ αναφέρεστε σε υποθέσεις με «ιδιαίτερη κοινωνική σημασία» στη συζήτηση των αγωγών σε πρώτο βαθμό, το Δημόσιο κανονικότατα θα αντιδικεί με τις οικογένειες των θυμάτων και θα επιδιώκει να μην επιδικαστεί μεγάλη αποζημίωση.
Τέλος για τα άρθρα 12, 13, 14 που αφορούν τις υπηρεσίες που διαχειρίζονται δημόσιες εκτάσεις (κατά κύριο λόγο οι δ/νσεις Πολιτικής Γης των Περιφερειών, οι αντίστοιχες του ΥΠΑΑΤ, οι Κτηματικές κ.λπ.)
Με το νομοσχέδιο αυτό το βάρος της απόφασης περί προβολής ή μη δικαιωμάτων του δημοσίου μεταφέρεται από τα δικαστήρια στη διοίκηση. Η χρόνια υποστελεχωμένη διοίκηση, δηλαδή οι ελάχιστοι εναπομείναντες στις υπηρεσίες υπάλληλοι, καλούνται να εξακριβώσουν ερευνώντας σε κακοδιατηρημένα αρχεία 100+ χρόνων τη συνδρομή πολλών (και αόριστων) προϋποθέσεων και μάλιστα σε ασφυκτικούς χρόνους. Και αν δεν προλάβουν υπάρχει η εξοργιστική απειλή για πειθαρχικό παράπτωμα. Οπότε η πίεση για έγκαιρη αποστολή εγγράφων μάλλον θα οδηγεί σε τυπική διεκπεραίωση (μη προβολής δικαιωμάτων) χωρίς επαρκή έλεγχο των όποιων προϋποθέσεων.
Μεταξύ Σκύλας και Χάρυβδης, δηλαδή, γιατί από την άλλη μπορεί ο υπάλληλος να κατηγορηθεί για πλημμελείς ενέργειες που οδήγησαν σε απώλεια δικαιωμάτων του δημοσίου (και κατά περίπτωση να μπορούν αν θέλουν να τον τυλίξουν “σε μια κόλλα χαρτί”).
Η μη αποστολή από την αρμόδια υπηρεσία των εγγράφων ή βεβαιώσεων που προβλέπονται στο άρθρο 13, περί διαδικασίας μη προβολής δικαιωμάτων του Δημοσίου πριν και μετά την άσκηση αγωγής της παρ. 2 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 ή αίτησης της παρ. 3 του άρθρου 6 του ν. 2664/1998 και σε κάθε στάδιο της δίκης, καθώς και στο παρόν, συνιστά ειδικό πειθαρχικό παράπτωμα, για το οποίο επιβάλλονται οι πειθαρχικές ποινές των περ. α) έως ε) του άρθρου 109 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων και Υπαλλήλων ΝΠΔΔ (ν. 3528/2007, Α’ 26).
Κλείνοντας σημειώνουμε και πάλι την απαράδεκτη νομοθέτηση σε τόσα άρθρα της πειθαρχικής απειλής (πχ άρθρα 3, 7, 8, 13), ενταγμένης στο πειθαρχικό δίκαιο, για το οποίο έχουμε εκφράσει επανειλημμένα την αντίθεσή μας.
